 |
» Co to za choroba?
Mononukleoza zakaźna to ostra choroba wirusowa, wywołuje ją wirus Epsteina-Barra (EBV) z grupy wirusów Herpes. Jest to spotykany powszechnie wirus, znajduje się go u około 80% osób powyżej 40 roku. Szczyt zachorowań na mononukleozę zakaźną przypada na wiek młodzieńczy.
» Wirus EBV wnika do komórek.
Wśród komórek docelowych, które najchętniej atakuje wirus EBV są między innymi komórki nabłonka błony śluzowej nosa, ucha i gardła oraz limfocyty B. Wszystkie te komórki posiadają antygen CD-21, uważany za „receptor” dla EBV. Wirus wnika do tych komórek.
U chorych z prawidłowym układem immunologicznym, zainfekowane EBV limfocyty B zostają najczęściej szybko zniszczone. Jednak pozostała populacja limfocytów B powoduje przetrwanie wirusa przez całe życie gospodarza. Stąd potem można u tak wielu osób zdrowych, bez objawów choroby wykazać obecność wirusa.
» Skąd nazwa „choroba pocałunków”?
Mononukleozę nazywa się często chorobą pocałunków (kissing disease), ze względu na łatwość przenoszenia wirusa za pomocą śliny.
» Jak można zarazić się mononukleozą?
Przyczyną zakażenia jest bezpośredni kontakt ze śliną osoby zakażonej wirusem EBV, na przykład w czasie pocałunku, przez używanie tych samych butelek z napojami, wkładanie przez dzieci w przedszkolach różnych przedmiotów do buzi, czy też np. jedzenie tej samej kanapki.
» Zakażenie najczęściej jest bezobjawowe.
U przeważającej większości osób, które zetknęły się z wirusem EBV zakażenie jest bezobjawowe – nie chorują na mononukleozę zakaźną. U tych osób nie występują objawy chorobowe, ale wirus pozostaje w organizmie przez całe życie. Zakażenie może też charakteryzować się lekkim pobolewaniem gardła, rzadziej zapaleniem migdałków - najczęściej nie ma jednak żadnych objawów. U niewielkiej części zakażonych rozwiną się objawy mononukleozy.
» Jak przebiega choroba?
Po zarażeniu się wirusem ma miejsce tzw. okres wylęgania choroby (inaczej: okres inkubacji). Trwa on zwykle od 30 do 50 dni. Po tym okresie pojawiają się niespecyficzne objawy takie jak ból głowy, złe samopoczucie, zmęczenie, brak apetytu – podobne jak w zwykłym przeziębieniu. Typowe dla mononukleozy objawy to gorączka (zwykle 38-39 stopni Celsjusza, nawet do dwóch tygodni), ból gardła oraz powiększenie węzłów chłonnych (węzły chłonne są wrażliwe na dotyk i twarde). Potwierdzenie rozpoznania choroby wymaga wykonania badań laboratoryjnych.
Do poważniejszych objawów, spotykanym u ok. 50% chorych należy powiększenie śledziony (istnieje wtedy zagrożenie pęknięciem tego narządu!). W około 30% przypadków powiększona jest również wątroba. Gdy powiększone są te narządy występować mogą bóle brzucha. Do rzadziej spotykanych objawów należą wysypka, obrzęk powiek, trudności w przełykaniu, krwawienie z dziąseł, czasem żółtaczka.
Choroba może także przybierać formę przewlekłego zespołu mononukleozy, który objawia się jako zespół przewlekłego zmęczenia (ang. chronic fatigue syndrome). Charakteryzuje się on trudnościami w koncentracji, uczuciem ciągłego zmęczenia, a także obniżeniem aktywności życiowej.
|
